Parapleji Nedir? Ne Anlama Gelir?

Paylaş
 

Bacakların tutmaması, belden aşağı bölgelerde his ve kuvvet kaybı,  istemli olarak hareket edememe durumuna parapleji denir. Yürümemizi, yer değiştirmemizi sağlayan ayaklarımız da başka organlarımız gibi sinirlerden gelen emirlerle çalışır. Kaza gibi nedenlerle sinirlerin zarar görmesi, çizgili kaslarla bağlantısının kesilmesi hislerin algılanamaması ve yürüme yeteneğinin kaybedilmesine sebep olur. Yüksek bir yerden düşmek, bir kavgada darbe almak, ateşli silahla yaralanmak, trafik kazası geçirmek böyle bir sonucun ortaya çıkmasına sebep olabilir. Bazı tümörler, enfeksiyonlar ve damarla ilgili bozukluklar da omuriliğe zarar verebilir. Yürüme yeteneğinin yok olmasına neden olan omurilik felci bireyi ilgilendiren fiziksel sorunlardan başka psikolojik ve toplumsal sorunlara yol açar.

Parapleji Nedenleri

Omurilik merkezi sinir sisteminin en önemli kısımlarından biridir. Beyinden çıkan sinirler omurilikten geçerek kol, bacak gibi ilgili organlara iletir ve hareket etmelerini sağlar. Omurilikte baskı altında kalan, yaralanan bölümler olduğunda sinirsel iletimi sağlayamayacaktır. Hasarlar kalıcı ya da geçici olabilir. Parapleji kaza, saldırıya uğrama, kavga etme sırasında ateşli bir silahla yaralanma, iş kazası geçirme, doğal bir afete maruz kalma gibi travmatik sebeplerden başka omurilikteki tümörlerde, spina bifida, skolyoz gibi travma dışı sebeplerle de ortaya çıkabilir. Parapleji bacak kaslarının zayıflaması dışında gövdenin belli bir bölümünün de zayıflamasına ve felç olmasına neden olabilir. His kaybı olan ve yürüyemeyen felçli kişilerde idrar kontrolü kaybedilebilir.

Omurilik Felci (Parapleji) Nelere Sebep Olur?

Omurilik felcinde tüm vücut etkilenmeyip zarar darbe alınan kısım ve aşağısında ortaya çıkabilir. İleri derecede yaralanmalarda bacaklardan başka kollar da felç olabilir ya da bazı talihsiz kişilerde vücudun boyundan aşağı bölümlerin hareket işlevi ortadan kalkabilir. Zorunlu olarak hareketsiz kalan kişilerde bağırsak hareketlerinin azalması, kabızlık,  eklemlerde donma, yatak yaraları, ağrı, kaslarda sertlik, tansiyon değişiklikleri ve dolaşımla ilgili bozukluklar gibi başka problemler de görülebilir.

Parapleji (Omurilik Felci) Belirtileri

Bir darbe sonrası omurilik zarar görmüşse hasara uğrayan bölgenin altında kalan uzuvlarda his, refleks ve hareket kaybolacaktır. Hasarın yeri ve büyüklüğüyle, omuriliğin zarar görme oranıyla bağlantılı olarak cinsel işlevin bozulması, idrar ve dışkı kontrollerinde kayıp gibi sorunlar da oluşabilir. Omuriliğin tamamı hasar görmüşse bazı organlar hiç hareket edemeyecektir. Kısmi zedelenmelerde darbeli bölgede çok az da olsa his ve hareket kalmış olabilir. Örneğin kısmi bir omurilik hasarında anüsteki sfinkter ( büzücü kaslar) üzerindeki kontrol kaybolmadığından his duyulabilir, ayak parmakları hareket ettirilebilir.

Parapleji Ve Ömür Uzunluğu

Parapleji her yaşta görülebilecek olsa da sıklıkla 30–40 yaş aralığındaki kişilerde oluşur. Kan dolaşım bozukluğu, tansiyon sorunu, akciğer embolisi gibi nedenlerden dolayı omurilik felçleri ölüm riskini de beraberinde getirir. Anlaşılacaktır ki omurilik felci geçirenlerin ortalama ömrü normale göre daha az olacaktır.

Parapleji Tedavi Edilebilir Mi?

Bir kaza durumunda olay yerine ulaşan ilkyardım ekiplerince omurilik ve sinirlerin kalıcı olarak zarar görmesini engellemek için yaralanan yere göre hastaya ya atel ya da boyunluk takılır. Bu uygulama sinirlere baskıyı ortadan kaldıracaktır. Gecikmeden hastaneye ulaştırılan kişilere gerekirse omurga ameliyatı yapılacak, sağlığına kavuşmasına olabildiğince yardım edilecektir. Tedavi rehabilitasyon programlarıyla devam ettirilir. Meydana gelen bazı kas spazmları ilaçlarla giderilebilir. Hastaların zayıflayan kaslarını destekleyecek bandajlar da uygulanabilir. Omurilik hasarları parapleji ve hareket yitimine neden olmuşsa tam anlamıyla geri döndürülemez. Ancak omurilik hasarının derecesine göre hastanın da isteği, sabrı ve yoğun çabası ile koltuk değnekleriyle ayağa kalkabilecek, zayıf da olsa adım atabilecek seviyeye ulaşan şanslı kişiler bulunmaktadır. Hastanın iyileşebilmesine yakın çevresinin de rolü bulunmaktadır.

Devamlı yatmaktan kaynaklanacak yaralara karşı da alınabilecek önlemler konusunda hasta yakınları bilgilendirilir. Hastaya kabızlığı ve kanın pıhtılaşmasını önleyici ilaçlar verilebilir, beslenme tavsiyelerinde bulunulabilir. Fizik tedavi ve rehabilitasyon programlarındaki hedef felçli hastaların yataklarından tekerlekli sandalyelerine geçebilmesi, kısmen de olsa yaşamlarını bağımsız olarak sürdürebilmesidir.

 

Bir önceki yazımız olan Paratiroid Nedir? Paratiroid Adenomu Nedenleri, Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Sorularınızı Yorum Bölümünden Sorabilirsiniz ...
Bu yazı 117 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak

DMCA.com Protection Status