Sosyal Fobi Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Sosyal Fobi
Paylaş
 

Sosyal fobinin ne olduğunun daha iyi anlaşılabilmesi için önce sosyalliğin tanımı yapılmalıdır. Sosyallik bireyler arası ilişkileri anlatır. İnsan toplumun bir üyesi olduğuna göre ondan ayrı düşünülemez, Toplumun üyesi olabilme ve uyum içinde yaşayabilme süreci karmaşık ve çok yönlüdür. Bu süreçte kişiler bir toplumun ya da grubun sahip olduğu değerleri benimsemeye, onlara benzemeye çalışır.  Sosyalleşme süreci toplum normlarına uymayı, bireylerden beklenen rolleri benimsemeyi,  uygun davranışlar ve beceriler geliştirmeyi, kimlik duygusu oluşturmayı da kapsar. Bireyler arası iletişimi gerektiren sosyalleşme sürecinde bazı bireyler sosyal fobi denilen sıkıntılar yaşar.

Sosyal Fobi Nedenleri?

Bireylerin çeşitli nedenlerle kendi içine kapanıp sosyalleşme sürecinde aksamalar yaşaması, sosyal ortamlardan, diğer kişilerden uzak durmaya çalışması sosyal fobi kapsamında ele alınır. Sosyal fobisi olanlar başka kişilerin yanında utanılacak duruma düşme, sıkıntı duyma endişesi taşır. Sosyal fobiler sık görülse de başa çıkılamayacak bir durum değildir.

Sosyal Fobi Belirtileri

Sosyal fobisi olanlar için topluluk önünde konuşmak, yazı yazmak, yemek yemek,  bazı görüşmelere ya da toplantılara katılmak, yeni biriyle tanışmak, ortak tuvaletleri kullanmak zordur. Hastalar genellikle yaşadıkları gerginliği başka kişilerin de anlayacağından, komik duruma düşeceklerinden, alay edileceklerinden endişe duyar. Sosyal fobi endişeleri uyaranlara bağlıdır. Kaçındığı durumu yaşaması için zorlanan hastalar ya da ani, beklenmeyen bir durumla karşılaşan hastalar yoğun bir stres ve anksiyete ( kaygı)  yaşamaktadır. Kaygı yaşayan kişilerde göğüste sıkışma, ağrı, üşüme veya ateş basması, midenin burulması, titreme, kaslarda gerilme gibi bazı somatik semptomlara rastlanabilir. Ağız kuruması ve yüz kızarması da sık görülen semptomlar arasındadır. Hastalar geçici panik ataklar da yaşayabilir.

Kimlerde Daha Sık Görülür?

Sosyal fobi kişilerin maddi durumlarıyla, evli ya da bekar olmaları gibi sosyal konumlarıyla, işsiz olup olmamaları, eğitim seviyeleri gibi durumlarla da ilgilidir. Çocukların aile içindeki yetiştirilme tarzları, ailelerin başka ailelerle ilişkileri de sosyal fobi oluşmasında etkilidir. Çocukluğunda aşırı çekingenlik yaşayan kişilerde ileri zamanlarda sosyal fobi gelişebilir. Çekingenlikle sosyal fobi aynı şey değildir. Bir duruma karşı çekingenlik ve korku olmasına rağmen o durumdan kaçınma davranışı sergileniyorsa o zaman sosyal fobi olur.

Sosyal fobinin çocuklarda, özellikle 6 yaş civarında daha sık görüldüğü söylenebilir.  Bazı fobik bozukluklara depresyon da eşlik etmektedir. Bu durumda ilaç tedavisi önceliklidir. Sosyal fobiye geç adolesan dönem denilen 17–19 yaş arasında, özellikle erkek bireylerde de sık rastlanır. Kronikleşme eğilimi gösteren sosyal fobide bu yaştaki gençler reddedilmekten, eleştirilmekten korkar. Olguların az bir kısmında tabloya alkol kullanımı da eklenir. Ancak panik durumlarla ve kişilik bozukluklarıyla karıştırılmaması için sosyal fobilerin ayrımı iyi yapılmalıdır. Bu yaşa ait sosyal fobilerde ilaç tedavisinden çok davranış terapileri öne çıkar.

Sosyal Fobi Tedavi Yöntemleri

Uzmanlara göre sosyal fobi sık görülen bir psikiyatrik bozukluktur. Ancak yeterince tanınmaması ve tedavi edilmemesinin bazı sebepleri bulunmaktadır.

*Hastalar yaşadıkları durumu utangaçlıkla açıklamaya çalışır, utangaçlığı da insanın doğasında olan normal bir durum olarak kabul eder.

*Sosyal fobi olan durumun bir psikiyatrik hastalık olduğu genellikle kabul edilmez.

*Hastalar fobileriyle başa çıkma yolları geliştirmiştir.

*Hastalar yabancılarla karşılaşma durumunda suskun kalırlar.

Sosyal fobi doktorların da gözünden kaçabilir. Sosyal fobiler tedavi edilmediğinde birtakım olumsuzluklar ortaya çıkabilir. Bu olumsuzluklar şunlar olabilir:

*Okul hayatında başarısızlık

*Meslekte kısıtlanma

*Arkadaşlık kurmada güçlükler

*Karşı cinsle bir araya gelememe

* Kendini ifade edememe

*Alkol kullanımı ve ilerlemesi

*Depresyon ve intihara meyil

Sosyal fobilerin tedavisi hastaların durumu belirlenerek ya ilaçla ya da psikoterapilerle yapılır.

 

 

Bir önceki yazımız olan Parkinson Hastalığı Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir? başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Sorularınızı Yorum Bölümünden Sorabilirsiniz ...
Bu yazı 399 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak

DMCA.com Protection Status